KÜLTÜR: Tarihte bugün…

Dünya tarihine baktığımızda, her gün ayrı ayrı olayların yaşandığını görüyoruz. Yüzlerce yıl 7 Mart tarihinde yaşanan olayları merak edenler için, dünya tarihini derledik. İşte bugün dünyada yaşanmış olaylar:

Olaylar

161 – Marcus Aurelius Roma imparatoru oldu.
1864 – Adigey’de Şapsığlar için Ruslarca verilen köylerinden ayrılma süresi doldu ve terk ettirilen Şapsığ köylerinin Rus askerlerince ateşe verilip yakılmasına başlandı.
1876 – Alexander Graham Bell, telefon olarak adlandırdığı buluşunun patentini aldı (patent no: 174,464).
1908 – Kabataş Erkek Lisesi, Padişah II.Abdülhamit`in fermanıyla “Kabataş Mekteb-i İdâdisi” adı altında kuruldu
1911 – Meksika devrimi.
1917 – Nick Larocca’nın Original Dixiland Jazz Band adlı orkestrası, ilk caz plağını New Jersey’deki Victor Co. plakçılık şirketi için doldurdu.
1919 – Fransızlar, Kozan’ı işgal etti.
1921 – Artvin’in düşman işgalinden kurtuluşu.
1921 – Ardanuç ve Borçka’nın düşman işgalinden kurtuluşu.
1921 – Kadirli’nin düşman işgalinden kurtuluşu.
1925 – Şeyh Said’in emrindeki 5000 kişilik bir kuvvet Diyarbakır’a saldırdı.
1925 – İstiklal Mahkemeleri üyeleri yapılan seçimlerle belirlendi. Denizli Milletvekili Mazhar Müfit Bey (Kansu) mahkeme başkanlığına, Karesi Milletvekili Süreyya Bey (Özgeevren) savcılığa getirildi. Urfa Milletvekili Ali Saip (Ursavaş) ve Kırşehir Milletvekili Lüfi Müfit beyler asil üyeliğe seçildi.
1927 – İstiklal Mahkemeleri’nin görevi fiilen sona erdi. Tamamen ortadan kalkması ancak 1948’de gerçekleşti.
1945 – Amerikan I. Ordusu, Remagen Köprüsü’nden Ren Nehrini geçti.
1950 – Milletvekilleri adaylarının sayısı bütün tahminleri aştı, yalnız Elâzığ’dan 600 kişi aday oldu.
1951 – İran Başbakanı General Ali Razmara radikal dinci bir militan tarafından öldürüldü.
1952 – Dışişleri Bakanı Fuad Köprülü ve 222 arkadaşı, Anayasa’nın dilini yaşayan dile dönüştürmek için DP Meclis grubu adına bir önerge hazırlayarak Meclis’e sundular. Önergede, değiştirilmesi gereken kelimeler arasında suç, bakanlar kurulu, devrim, ivedilik gibi kelimeler yer alıyordu.
1954 – Basın ve radyo yoluyla işlenecek suçların kapsamının genişletilmesi ve cezaların arttırılması hakkındaki kanun tasarısı Mecliste görüşüldü. Tasarı gazetecilere iddialarını ispat etme hakkı tanımıyor.
1954 – Petrol işletmeciliğini yabancı sermayeye açan Petrol Yasası kabul edildi. Petrol İşleri Genel Müdürlüğü kuruldu.
1957 – Ankara sokaklarında rock and roll: Gece sinemasından çıkan gençler Bulvarda rock and roll yapmaya başlayınca zabıta tarafından durduruldular.
1958 – Akis dergisi toplatıldı; derginin satışı sekiz saat sonra serbest bırakıldı.
1959 – Yargıtay “Nalıncı Keseri” başlıklı yazı nedeniyle Ulus gazetesi başyazarı Yakup Kadri Karaosmanoğlu ve yazı işleri müdürü Ülkü Erman hakkında Ankara Toplu Basın Mahkemesi’nin verdiği mahkûmiyet kararını bozdu.
1960 – Vatan gazetesi başyazarı Ahmet Emin Yalman Pulliam davasından aldığı 15 ay 16 günlük hapis cezasını çekmek üzere cezaevine girdi. Yalman 4 gün sonra hastaneye kaldırıldı.
1961 – Genelkurmay Başkanı Cevdet Sunay yayımladığı mesajda şöyle dedi. “Namlularını daima temiz ve süngülerini daima parlak tutan ordumuzun her türlü engelleri yok etme azmi ile bugünkü hedefi, demokrasiyi ulusuna teslim etmektir.”
1963 – Anayasa Mahkemesi, iş Kanunu’ndaki grev yasağını iptal etti.
1966 – Erzurum ve Muş’ta meydana gelen depremde 15 kişi öldü, 25 kişi yaralandı, 2.380 ev yıkıldı.
1969 – Golda Meir İsrail’in ilk kadın başbakanı oldu.
1973 – İsmail Beşikçi komünizm propagandasında 8 yıl hapse mahkûm oldu.
1977 – Pakistan’da seçimleri Zülfikar Ali Butto kazandı.
1978 – Orgeneral Kenan Evren, Türk Genelkurmay Başkanlığına atandı.
1979 – ABD uzay aracı Voyager I, Jüpiter ve Uranüs’ün Satürn gibi halkalara sahip olduğunu keşfetti. Voyager I, Jüpiter’in halkalı resimlerini dünyaya gönderdi.
1979 – İstanbul’da Taksim Meydanı’na Sular İdaresi’nin bulunduğu yere cami yapılması için “Taksim Camii Şerifi ve Külliyesini yaptırma ve Yaşatma Derneği” kuruldu.
1979 – Türkiye ile Sovyetler Birliği arasında petrol anlaşması imzalandı.
1983 – Zonguldak Ereğli Kömür İşletmeleri’nin Kandilli üretim havzasındaki Armutçuk Ocağı’nda meydana gelen patlamada 102 kişi öldü, 86 kişi yaralandı.
1983 – Ahmet Necdet Sezer, Yargıtay üyeliğine seçildi.
1984 – Ankara Sıkıyönetim Mahkemesi, kapatılan Milliyetçi Hareket Partisi’nin (MHP)genel başkanı Alparslan Türkeş’in tahliyesini 23. kez reddetti.
1984 – KKTC bayrağı Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Meclisi tarafından onaylandı.
1984 – Kamuoyunda “faturalı yaşam” olarak bilinen “ücretlilere vergi iadesi” hakkındaki yasanın kapsamı bakanlar kurulu tarafından genişletildi. Fazla mesai, prim ve transfer ücretleri de yasa kapsamına alındı.
1984 – Komünizm propagandası yaptığı iddiasıyla Gölcük Sıkıyönetim Mahkemesi’nde yargılanan şair Arif Damar beraat etti.
1985 – İstifaların ardı arkası kesilmeyen Milliyetçi Demokrasi Partisi’nden (MDP) beklenen büyük kopma gerçekleşti. Çoğu eski parlamenter ve üçü kurucu üye olan 25 milletvekili istifa etti. MDP Gemel Başkanı Turgut Sunalp’i “mecburi genel başkan” olarak niteleyen istifacılar, “Sağda barışçı, sosyal tarafı ağır basan bir partinin varlığı şarttır” dediler.
1986 – “Kadınlara karşı her türlü ayrımcılığın önlenmesi” isteğini içeren 2861 imzalı dilekçe, TBMM Başkanlığı’na verildi.
1986 – İstanbul Kandilli Lisesi’nde çıkan yangında, okulun yatakhanesi olarak kullanılan Adile Sultan Sarayı tümüyle yandı. Abdülaziz sarayı 1876’da kızkardeşi Adile Sultan için yaptırmıştı. 1916’da Kandilli Adile Sultan İnas Mekteb-i Sultanisi adıyla okula dönüştürülmüştü. Daha sonra Kandilli Kız Lisesi adını aldı.
1988 – DSP Genel Başkanı Bülent Ecevit, daha önce aldığı başkanlıktan çekilme kararını parti kurultayında gerçekleştirdi ve görevinden ayrıldı. Bülent Ecevit partisinin kongresinde yaptığı konuşmada “Uzun siyasal yaşamımda en iddialı meydan okuyuşum, DSP genel başkanlığından ayrılmamdır” dedi. Ecevit’in yerine genel başkanlığa Necdet Karababa seçildi.
1989 – Anayasa Mahkemesi, üniversitelerde dini inanç sebebiyle boyun ve saçların örtü veya türbanla kapatılmasını serbest bırakan yasayı iptal etti.
1989 – İran, Birleşik Krallık ile diplomatik ilişkilerini kesti.
1989 – Çin Halk Cumhuriyeti, Lhasa-Tibet’te sıkıyönetim ilan etti.
1990 – Hürriyet gazetesi Yönetim Kurulu üyesi, gazeteci yazar Çetin Emeç ve şoförü Ali Sinan Ercan, uğradıkları silahlı saldırıda yaşamlarını yitirdi. 6 yıl sonra 9 Mart 1996’da Emeç’i vuran İslami Hareket Örgütü sorumlusu İrfan Çağırıcı İstanbul’da yakalandı.
1991 – Son aylarda 9 kişinin gözaltında öldüğü açıklandı.
1992 – İsrail Büyükelçiliği koruma amiri Ankara’da otomobiline konan uzaktan kumandalı bombanın patlaması sonucu öldü.
1993 – İstanbul’da bir grup kadın savaşlarda kadına tecavüze ve devletin kadın bedeni üzerindeki denetimine dikkat çekmek için Beyoğlu’nda bir sokak sergisi açtı. Aynı grup, İstiklal Caddesi’nde, devletin kadın bedeni üzerindeki denetimini simgeleyen ve ilgili yasal düzenlemeleri içeren ferman biçiminde bir bildiri dağıttı.
1994 – Moldova’da yapılan referandum sonucu halkın yüzde 90’ı Romanya’yla birleşmeyi reddetti.
1996 – Düşünceye Özgürlük isimli ortak kitapta yer alan yazısında bölücülük yaptığı iddiasıyla yargılanan Yaşar Kemal,1 yıl 8 ay hapse mahkûm edildi. Ceza 5 yıl ertelendi.
1997 – İskenderun Cezaevi’nden sol görüşlü 28 mahkûm tünel kazarak kaçtı, firarilerden 8’i yakalandı.
1997 – İstanbul DGM, Avrasya feribotunu kaçıran 9 kişiye 8 yıl 10 ay 20’şer gün hapis cezası verdi.
1997 – Jean-Dominique Bauby’nin göz kapakları yardımıyla yazdırdığı kitabı Kelebek ve Dalgıç Giysisi satışa çıktı.
2009 – Diyarbakır’dan kalkan TSK ait helikopter Kayseri civarın düştü. 2 pilot hayatını kaybetti.
2014 – Ergenekon davasından yargılanan İlker Başbuğ, 26 ay sonra hak ihlali gerekçesiyle tahliye edildi.

Doğumlar

1788 – Antoine César Becquerel, Fransız fizikçi (ö. 1878 )
1792 – John Herschel, İngiliz matematikçi, gök bilimci ve kimyager (ö. 1871)
1850 – Tomáš Garrigue Masaryk, Çekoslovakya’nın kurucusu ve ilk cumhurbaşkanı (ö. 1937)
1872 – Piet Mondrian, Hollandalı ressam, De stijl olarak bilinen sanat akımının öncülerinen (ö. 1944)
1875 – Maurice Ravel, Fransız besteci (ö. 1937)
1886 – Wilson Dallam Wallis, Amerikalı antropolog, ilkel bilim ve dinlere ilişkin keşifleriyle tanınan (ö. 1970)
1908 – Anna Magnani, İtalyan sinema oyuncusu (ö. 1973)
1912 – Adile Ayda, Türk ilk kadın diplomat (ö. 1992)
1915 – Jacques Chaban-Delmas, Fransız siyasetçi, Başbakan ve Meclis Başkanı (ö. 2000)
1924 – Kobo Abe, Japon yazar (ö. 1993)
1934 – Adnan Binyazar, Türk yazar
1936 – Georges Perec, Fransız sosyolog ve edebiyatçı (ö. 1982)
1944 – Jiuli Şartava, Abhazyalı siyaset adamı (ö. 1993)
1964 – Bret Easton Ellis, ABD’li yazar
1968 – Tarkan Tüzmen, Türk şarkıcı, oyuncu
1971 – Rachel Weisz, İngiliz oyuncu
1973 – Işın Karaca, Kıbrıs Türkü pop müziği sanatçısı
1980 – Murat Boz, Türk şarkıcı ve söz yazarı
1980 – Laura Prepon, Amerikalı oyuncu
1980 – Boštjan Nachbar Sloven milli basketbolcu
1989 – İlyas Yalçıntaş, Türk şarkıcı

Ölümler

MÖ 322 – Aristo, Antik Yunan filozof, klasik Yunan felsefesinin kurucularından ve Platon’un öğrencisi (d. MÖ 384)
161 – Antoninus Pius, Roma İmparatoru (d. 86)
1274 – Akinolu Thomas, İtalyan din bilgini öznelci idealizm öğretisinin önde gelen savunucularından (d. 1225)
1724 – XIII. İnnocentius, Papa (Katolik Kilisesi dini lideri) (d. 1655)
1967 – Alice B. Toklas, ABD’li yazar, Gertrude Stein’ın hayat arkadaşı (d. 1877)
1942 – Lucy Parsons, ABD’li siyahi sendikacı (d. 1853)
1975 – Mikhail Bakhtin, Rus filozof ve edebiyat teorisyeni (d. 1895)
1981 – Mustafa Santur, Türk akademisyen, eski İTÜ rektörü (d. 1905)
1981 – Kiril Kondrashin, Rus orkestra yönetmeni (d. 1914)
1987 – Henri Decaë, Fransız görüntü yönetmeni (d. 1915)
1989 – Bahaeddin Ögel, Türk tarihçi (d. 1923)
1990 – Çetin Emeç, Türk gazeteci ve yazar, Hürriyet gazetesi yönetim kurulu üyesi (d. 1935)
1998 – Adem Jashari, Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) kurucusu (d. 1955)
1999 – Stanley Kubrick, ABD’li sinema yönetmeni (d. 1928)